(Westland, 16 september 2026). Via een Houdini-achtige truc probeert de gemeente Westland van zijn tragische bijnaam Weigergemeente in het licht van de Spreidingswet af te komen. Via een soort administratieve afspraak met buurgemeente Midden-Delfland probeert Westland – op papier – deels te voldoen aan de (wettelijk verplichte) opvang van asielzoekers.
Subtiel maar vooral politiek detail, het gaat om 92 personen die niet hier maar daar wonen. Waarmee de meerderheid van de Westlandse raadsleden, die zich al eerder uitsprak tegen de komst van iedere asielzoeker, naar de buitenwereld kan volhouden dat er in hun gemeente nul worden opgevangen.
Deze afspraak is een onderdeel van een ‘ruildeal’, want Midden-Delfland had/heeft een ander probleem en kan/mag/gaat Westland daarvoor nu ‘betalen. De groene buurgemeente biedt namelijk – ook wettelijk verplicht – te weinig statushouders (dat zijn vluchtelingen die al een verblijfsstatus hebben) onderdak. Westland heeft voor die mensen wel ruimte en neemt een groep van 21 van Midden-Delfland over. Die statushouders blijven hier wel wonen.
Geen Westlandse asielzoekers
Volgens de Spreidingswet moet Westland van de asielminister Bart van den Brink 635 opvangplekken voor asielzoekers realiseren. Midden-Delfland moet er 133 regelen maar heeft nu al tot en met 2030 225 opvangplekken. Het verschil van 92 wordt nu ook opgevuld maar dat zijn dan, op papier, Westlandse asielzoekers. Het enige verschil is dat zij niet op een Westlandse locatie of in eens AZC daar worden ondergebracht.
Een slimme zet maar dan blijft er wel het verschil dat Westland nog steeds geen 635 plaatsen heeft voor asielzoekers. Dat verschil legt de Westlandse wethouder Anko Goudswaard, als een ware Naaldwijkse Hans Klok, handig uit door er op te wijzen dat wij meer dan de gevraagde statushouders helpen. Dat wij naast de 420 Oekraïners in de gemeentelijke opvang ook nog zo’n 2000 Oekraïense vluchtelingen bij particulieren een plek bieden. En dat de minister die grote groep in de cijfers niet meetelt..
Dat wij bovendien nog zo’n 7000 arbeidsmigranten als bewoners hebben waarbij er nog een paar 3000 in de planning zitten. Kortom, dat wij van hele goede wil zijn, en geen ruimte hebben voor asielzoekers.
‘Menselijk schuifspelletje’
Maar ook met die beredenering zitten we bij lange na nog niet aan de Spreidingswet-norm voor Westland. Maar Goudswaard is ervan overtuigd met deze extra cijfers de minister te kunnen overtuigen. Als dat niet lukt, zo heeft hij al gezegd, dan stapt hij onmiddellijk in de auto naar Den Haag omdat hij vindt dat de minister niet alleen naar het aantal opgevangen asielzoekers moet kijken.
Grote kans is dat Goudswaards verbale talenten op dit punt niet werken, want de soms wat orthodoxe protestant en soms grillige christendemocraat Bart van den Brink (CDA) zal zich als ervaren politieke spindoctor niet zomaar uit het veld laten slaan. Zeker niet omdat veel meer andere weigergemeenten het ‘menselijke schuifspelletje’ inmiddels ook al hebben ontdekt.
En hij weet ook dat als hij toegeeft aan het Naaldwijkse trucje dat landelijk het hek van de dam is. Misschien helpt het om nieuwe, bijvoorbeeld Poolse, arbeidsmigranten op papier gewoon asielzoekers te noemen. Velen in die groep integreren, ook qua werk, soms zo snel dat je niet eens een huis voor ze hoeft te zoeken. Dat hebben ze dan al gekocht. En voldoet Westland ruim aan de Spreidingswet.
Rien van den Anker